Moennik 88: Moennik 88: Helden klinkt, leeft en herinnert

De nieuwste editie van ‘De Moennik’ valt komend weekend bij de abonnees op de deurmat. Daarmee start ook de losse verkoop van het historisch tijdschrift van de Heemkundevereniging Helden. ‘Moennik 88’ is opnieuw een rijk gevulde uitgave, waarin lokale geschiedenis, persoonlijke verhalen en cultureel erfgoed samenkomen. Voor deze editie verzorgde ik enkele bijdragen, zoals over de Heldense radiopiraten, een bezoek aan het gemeentearchief, het werk van architect Frans Niessen en een uitgebreid levensverhaal van Henriëtte Segers Hermans.

Heldense radiopiraten: een eigen geluid in de ether
In de jaren zeventig en tachtig kende de voormalige gemeente Helden een bruisende piratenradio cultuur. Jongeren en hobbyisten bouwden eigen zenders die Nederlandstalige muziek, dorpsnieuws en verzoekjes de ether in stuurden — een warm, informeel alternatief voor het officiële Hilversum.
Radio Tivoli uit Beringe groeide uit tot een vaste zondagstraditie, terwijl Radio Bravo Internationaal een fel kat en muisspel speelde met de PTT. Radio Peelland liet zien hoe techniek en avontuur hand in hand gingen. In Grashoek kreeg Radio Wilma zelfs een eigen single, en de Heldense eigenaar van Radio Little Luck wist de opsporingsdienst te slim af te zijn met een ondergrondse kabeltruc.
Samen vormden deze zenders een hechte, creatieve gemeenschap die het lokale leven hoorbaar maakte en een blijvende indruk achterliet op de regio. De radiopiraten zijn een levend voorbeeld van lokale mediageschiedenis en de kracht van gemeenschapszin.

Bezoek aan het gemeentearchief: geschiedenis in de praktijk
Op 20 mei bezocht de redactie van ‘De Moennik’ het gemeentearchief van Peel en Maas. Hoofdredacteur Wim Daniëls en de redacteuren kregen een rondleiding langs de rijke collectie documenten, kaarten, bouwdossiers en historische stukken.
Tijdens de ochtend maakten zij kennis met paleografie — het lezen van oude handschriften — en middeleeuwse zegels, die de zorgvuldigheid van historisch brononderzoek illustreren. Het bezoek stond tevens in het teken van het afscheid van redacteuren Jos Keijmes en Piet Gommans, die jarenlang een vaste waarde waren binnen de redactie.
Na een gezamenlijke lunch keek het team terug op een inspirerende ochtend vol nieuwe ideeën voor toekomstige artikelen en een hernieuwde waardering voor het belang van archieven in het bewaren van lokale geschiedenis.

Architect Frans Niessen: de bouwmeester van Helden-Dorp
Wie door Helden Dorp wandelt, ziet overal het werk van architect Frans Niessen terug. Vanaf de jaren twintig ontwierp hij talloze markante gebouwen die het straatbeeld tot op de dag van vandaag bepalen.
Zijn stijl — houten vensters, glas in loodramen, erkers en Tuiles du Nord dakpannen — is herkenbaar en geliefd. Niessen tekende onder meer voor de sigarenfabriek GENIE, het statige huis van burgemeester Van Cann en de meisjesschool. Ook buiten Helden liet hij zijn sporen na, met ontwerpen voor onder andere zaal VIOS en diverse panden in Panningen.
Na de oorlog speelde Niessen een belangrijke rol in de wederopbouw, later samen met zijn zoons. Zijn nalatenschap vormt nog altijd het gezicht van Helden Dorp en is een tastbaar voorbeeld van regionale architectuurgeschiedenis.

Negentigers: het levensverhaal van Henriëtte Segers Hermans (96)
Henriëtte Segers Hermans groeide op in een groot Pannings gezin met tien kinderen, midden tussen smederij, hoefstallen en de geur van beslagen paarden. Haar vader werd vertegenwoordiger in lasapparatuur nadat haar ooms een gepatenteerd acetyleentoestel ontwikkelden. “Hij ging in Limburg en Brabant alle smederijen af om daar lasapparaten te verkopen,” vertelt ze.
Henriëtte herinnert zich levendig de bewaarschool, waar haar zus Jacqueline na een conflict met een zuster in het kolenhok belandde, en de Mariaschool, waar ze schitterde in de musical ‘Repelsteeltje’: “In mijn eentje speelde ik alle rollen.”
Tijdens de oorlog zat ze op kostschool in Blerick, maakte de bevrijding van dichtbij mee en werd zelfs door een Duitse soldaat van straat geplukt om aardappels te schillen. Na haar MULO diploma volgden opleidingen, werk in Venlo en Heerlen en uiteindelijk een eigen kantoor met haar man Wim.
Haar jeugd noemt ze warm en veilig, met spelletjes op straat en een onverwoestbare moeder die dagelijks voor dertien mensen kookte. Een leven vol eenvoud, discipline en grote dankbaarheid — een verhaal dat de rubriek Negentigers opnieuw kleur geeft.

Verspreiding
Moennik 88 wordt dit weekend bij de leden bezorgd. Losse nummers zijn verkrijgbaar bij Primera Panningen, de VVV winkel in Panningen en Museum Peel en Maas in Helden.

Helden in de Ether: Piratenradio tussen bravoure en brommende zendbuizen

In de schaduw van mijn boek ‘Etherslag aan de Grens’ dook ik opnieuw de ether in — ditmaal dichter bij huis. De voormalige gemeente Helden blijkt namelijk een verrassend rijk piratengebied te zijn geweest. Dankzij de gulle medewerking van Meijelnaar en wandelende antenne‑encyclopedie Hans Verheijen kwam ik op het spoor van een reeks verhalen die te mooi waren om niet op te tekenen. Het resultaat verschijnt komend weekend in ‘De Moennik’, het historisch tijdschrift van Heemkundevereniging Helden.

De helden van Helden
Wie denkt dat radiopiraten alleen in schuren van Twente of Drenthe zaten, vergist zich. Ook in Helden, Beringe, Grashoek en Meijel klonk de illegale ether vrolijk door de luidsprekers. In het artikel komen onder meer Radio Peelland van Roger Steeghs, Radio Bravo Internationaal van vader en zoon Rooijakkers, Radio Wilma uit Grashoek en Radio Tivoli van de broers Hillen voorbij.
Bij het artikel zijn luisterfragmenten te vinden — ideaal voor wie wil horen hoe illegale radio klonk voordat Spotify het woord ‘playlist’ uitvond.

De dag dat de RCD verloor
In één van de smakelijkste anekdotes speelt Wim Kanders de hoofdrol, die een tijd in Panningen heeft gewoond. Hij was actief met Radio Little Luck in Meijel. De Radio Controledienst rukte uit om zijn zender in beslag te nemen, maar dat liep anders dan gepland. De toegestroomde menigte keek toe hoe de autoriteiten zich in bochten wrongen, kabels volgden, deuren openden en uiteindelijk… niets vonden. De actie werd gestaakt, de piraten wonnen en de RCD droop af. Het publiek had een topmiddag.

Een regio vol illegale geluiden
Helden kende zelf maar een handvol piraten, maar de ether zat vol met signalen uit de omgeving. In het artikel worden ook de zenders belicht die in de gemeente te horen waren, zoals De Blauwe Korenbloem, Radio Roermond, Radio Caroline, Radio Kleine Madonna, Radio Montana, Radio Heidi, Radio Hay Capello, Radio Delta, Radio M4, Radio Ronalisa, Radio Arendsoog, Radio Little Luck, Radio Flamingo, Radio Sound Channel en Radio De Peelparel.
Samen vormden ze een kleurrijk, soms chaotisch, maar altijd charmant hoofdstuk uit de lokale geschiedenis.

Historisch tijdschrift ‘De Moennik’ verschijnt komend weekeinde bij de abonnees in de brievenbus. Losse exemplaren zijn te koop bij onder andere Primera en VVV Panningen en het Museum Peel en Maas in Helden.

U kunt de inhoud van deze pagina niet kopiëren